Akrilik liflerinin yaþ çekim yöntemiyle üretiminde lif oluþumu koagülasyon banyosu sayesinde meydana gelmektedir. Dolayýsý ile yaþ çekim yöntemiyle elde edilen liflerin fiziksel özellikleri büyük oranda koagülasyon banyosu þartlarý tarafýndan etkilenmektedir. Bu yüzden koagülasyon banyo parametrelerinin çok iyi bir þekilde kontrol edilmesi gerekmektedir. Bu makalede hem koagülasyon banyosunda meydana gelen difüzyon ve faz deðiþimi gibi bazý fiziksel olaylar ve hem de bu olaylarýn meydana gelmesinde etkili olan bazý koagülasyon banyo parametreler özetlenmiþtir. Ayrýca bunlarýn liflerin fiziksel özellikleri üzerindeki etkisi belirtilmeye çalýþýlmýþtýr.

Biyodizel ve etanol, dizel motorlar için yenilenebilir alternatif yakýtlardýr ve farklý oranlarda No. 2 dizel yakýta karýþtýrýlarak dizel motorlarda kullanýlabilirler. Etanol tek bir kimyasal yapýya ve belli özelliklere sahip yakýt olmasýna raðmen, biyodizellerin özellikleri elde edildikleri yaðýn cinsine ve esterleþtirme metodlarýna baðlý olarak deðiþmektedir. Bu çalýþmada etanol ve iki farklý biyodizelin özellikleri No. 2 dizel yakýt ile karþýlaþtýrýlmýþ, etanol ve biyodizellerin ön yanma odalý turbo dizel bir motorun performans ve emisyonlarýna etkileri incelenmiþtir. Kullanýlan alternatif yakýtlar CO, is ve SO2 emisyonlarýnýn azalmasýný saðlarken, NOx emisyonunda artýþa sebep olmuþtur. Etanol ilavesi güçte bir miktar düþmeye sebep olurken, biyodizel ilavesi dizel yakýta göre çok az oranda güç artýþý saðlamýþtýr.

Þaft yataklarýnýn rijidlik ve sönüm katsayýlarýný hesaplamak için analitik bir metot yazarýn katkýlarýyla birlikte kýsaca derleniyor. Bu katsayýlar rotor-rulman sistemlerinin kararlýlýk hesaplamalarý için gereklidir. Bir rulman içindeki basýncý veren Reynolds denklemi kartezyen koordinatlarda Navier-Stokes denklemlerinin sadeleþtirilmesiyle elde ediliyor. Daha sonra bu denklem akýþkan filmdeki basýnçlarý elde etmek için kýsa rulman yaklaþýmýný kullanarak analitik olarak çözülüyor. Reynolds denkleminin çözümünden elde edilen basýncýn integrasyonu rulman kuvvetlerini ve bunlara karþýlýk gelen kýsa çembersel rulmanlarýn dinamik rijidlik ve sönüm katsayýlarýný tanýmlar. Bu çalýþmada sunulan sonuçlar kýsa çembersel rulmanlara sahip rotor sistemlerinin kararlýlýk hesaplamalarýnda kullanýlabilir.

Bu çalýþmada, deðiþik boyutlarda 7 adet çelik çerçeve sistemi denenmiþtir. Çelik çerçeve sistemi tek gözlü, tek açýklýklý olup duvar numuneleri gazbeton yapý taþlarýyla oluþturulmuþtur. Çelik çerçevelerin açýklýk / yükseklik oraný ( L/H = 0.9, 1.2, 1.4 ) muhtelif oranlarda seçilmiþtir. Çelik çerçeveler dolgusuz, gazbeton duvar dolgulu ve gaz beton duvar + sýva dolgulu duvar olarak test edilmiþtir.Deney numunelerine yatay yönde yük uygulanarak numunelere üzerinde meydana gelen yatay yer deðiþtirmeler, çatlama, göçme biçimleri ve süneklik araþtýrýlmýþtýr.

Sürtünme kayýplarý, diðer dönel makinalarda olduðu gibi elektrik makinalarýnda da önemli bir problemdir. Ayrýca, sürtünme kayýplarýnýn oluþtuðu yataklar periyodik aralýklarla yaðlanmaya ve bakýma ihtiyaç duyarlar. Bu çalýþmada, elektrik motorunun sürtünme kayýplarýný azaltmak için, farklý yapýya sahip radyal manyetik yatak sistemlerinin iki boyutlu statik manyetik analizi yapýlmýþ ve birbirleri ile karþýlaþtýrýlmýþtýr; ayrýca, dört kutba sahip manyetik yatak sistemi gerçeklenmiþ ve bir asenkron motora uygulanmýþtýr. Simülasyonlarda, tasarlanan manyetik yatak sistemi tarafýndan asenkron motorun rotoruna uygulanan kuvvetler, FEMM yazýlým paketi kullanan bir bilgisayar yardýmýyla hesaplanmýþtýr. Uygulamada, manyetik yatak sistemi ile mekanik yatak sistemi 350 d/d’lýk hýzlara kadar karþýlaþtýrýldýðýnda; manyetik yataklý sistemin, asenkron motorun yüksüz çalýþma kayýplarýný % 15 dolaylarýnda azalttýðý gözlenmiþtir. Buna ek olarak, motorun mekanik gürültüsü de önemli derecede azalmýþtýr.

Bu çalýþmada; % 100 penye pamuk ring ve kompakt ipliklerden elde edilmiþ süprem örgü kumaþlarýn patlama mukavemetleri ile boncuklanma eðilimleri incelenmiþtir. Sonuçlara göre, ring ve kompakt iplik yapýlarý arasýndaki farklýlýklar kumaþ özellikleri üzerinde önemli rol oynamaktadýr. Sonuç olarak; kompakt ipliklerden elde edilmiþ kumaþlarýn daha yüksek patlama mukavemeti deðerlerine ve daha düþük boncuklanma eðilimine sahip olduklarý görülmüþtür.

Laktik asit bakterileri (LAB) süt ürünleri üretiminde kültür olarak kullanýlan türler de dahil olmak üzere çok sayýda bakteri cinsini kapsamaktadýr. LAB’nin en önemli cinslerinden birisi Lactobacillus’dur. Bu cins içindeki mikroorganizmalar gastrointestinal sistemden baþka fermente gýdalarda da bulunabilmektedirler. Laktobasiller, starter ve/veya destek kültür ya da starter olmayan mikroflora olarak peynir olgunlaþmasý ve lezzetinin oluþumu ile de iliþkilidirler. Bazý ülkelerde probiyotik olarak da kullanýlan laktobasillerin bu amaçla en sýk kullanýlan türleri; L. acidophilus, L. casei, L. paracasei subsp. paracasei, L. delbrueckii ve L. jonhsonii olarak sayýlabilir. Bu makalede öncelikle laktobasillerin (özelliklede L. casei ve L. paracasei subsp. paracasei’nin) biyokimyasal ve antimikrobiyal özellikleri ile peynir teknolojisindeki önemleri özetlenmiþ, ardýndan bunlarýn peynir üretiminde probiyotik olarak kullanýmlarý yeni bulgular ýþýðýnda deðerlendirilmiþtir.

Katý atýklarýn etkin ve verimli bir þekilde toplanmasý, taþýnmasý, deðerlendirilmesi ve uygun bir yöntemle zararsýzlaþtýrýlmasý yerel yönetimler için temel çevresel sorunlardan birisidir. Günümüz þartlarýnda katý atýklarýn çevre ve ekonomi açýsýndan en etkin deðerlendirilme þekli kaynakta geri kazanýmdýr. Bu çalýþmada; yurtlarda oluþan ve ekonomik deðeri bulunan katý atýklarýn bertaraf yöntemlerinden atýk geri kazanma sisteminin Elazýð’da uygulanabilme imkaný araþtýrýlmýþtýr. Yapýlan çalýþmadan elde edilen sonuçlar deðerlendirilerek, Elazýð öðrenci yurdunda ‘kaynakta geri kazanma’ sisteminin uygulanmasýnýn yararlarý ortaya konmuþ ve geri kazanýlan maddelere ait maliyet analizi yapýlmýþtýr.

Tekstil mamulünü oluþturan kumaþlarýn yýkama sonrasý boyut deðiþimlerinin belirli sýnýrlar içinde olmasý oldukça önemlidir. Özellikle dýþ pazarlarda kalite deðerlendirmesinde boyut deðiþimi birinci derecede rol oynamaktadýr. Bu bakýmdan dokuma ve örme kumaþlar için ülkemizde ve dünyada yýkama esnasýnda oluþacak boyut deðiþimleri için bazý standartlar kabul edilmiþ olup, bu standartlara uygunluk özellikle geliþmiþ ülkeler için önemli bir kriter olmaktadýr. Yýkamada boyut deðiþimi denildiðinde çoðunlukla kumaþýn boydan çekmesi yani kýsalmasý akla gelmektedir. Çünkü kumaþ üretimi sýrasýnda hep boydan gerdirildiði için en fazla problem bu yönde olmaktadýr. Bu araþtýrmada deðiþik kumaþlarýn yýkama sonrasý yapýlan asarak ve tamburlu kurutma iþlemlerinde ortaya çýkan boyut deðiþimleri incelenmiþ ve deðerlendirilmiþtir. Ayrýca bu kumaþlardan üretilen giysilerde yýkama ve ütü iþlemleri sonrasý çekme deðerleri araþtýrýlmýþtýr.

Son zamanlarda, östenitik paslanmaz çeliklerin özellikle endüstride kullanýmýnýn hýzla artmasý sonucu, bu tür çeliklerin kaynaklý birleþtirilmeleri daha önemli hale gelmiþtir. Paslanmaz çelikler, Tungsten Ýnert Gaz (TIG) ve Metal Ýnert Gaz (MIG) gibi gazaltý kaynak yöntemleri ile kolaylýkla kaynak edilebilmektedir. Özellikle ince kesite sahip paslanmaz çeliklerin birleþtirilmesinde TIG kaynaðý en uygun yöntem olup, yaygýn olarak kullanýlmaktadýr. Bu çalýþmada, östenitik paslanmaz çeliklerin gazaltý kaynak yöntemleri ile birleþtirilmesinde kullanýlan koruyucu gazlarýn, birleþtirilen paslanmaz çelik parçalarýnýn mikroyapý ve mekanik özelliklerine etkisi, literatür bilgileri ýþýðýnda incelenmiþtir. Koruyucu gaz olarak kullanýlan argon (Ar) gazý içerisine karýþtýrýlan hidrojen (H2), karbondioksit (CO2) ve azot (N2) gazlarý, kaynak metalinin mikroyapýsýna dolayýsýyla mekanik özelliklerine çok önemli bir þekilde etki ettiði vurgulanmaktadýr.

Mermer ve doðal taþlarýn dekoratif amaçlý kullanýmýnýn çok yaygýn hale gelmesi, silme-parlatma iþlemini de önemli hale getirmiþtir. Doðal taþlarýn kalitesini belirleyen faktörlerin en önemlisi yüzey parlaklýðýdýr. Doðal taþlarýn iþlendiði tesislerde, yüzeyin parlatýlma derecesi tecrübeye baðlý nitel tanýmlarla belirlenmektedir. Bu çalýþmada, doðal taþ yüzeylerin parlaklýðýný sistematik olarak ölçen, sayýsal görüntü analizi tabanlý yüzey parlaklýk sistemi geliþtirilmiþ ve bir doðal taþ örneði üzerinde deneyler yapýlarak uygunluðu ve geçerliliði incelenmiþtir.

Bu çalýþmada, büyük bir büronun ýsýtma-havalandýrma sisteminin modellenmesi ve bilgisayar çözümleri sunulmaktadýr. Sistem, klasik tek bölgeli bir ýsýtma-havalandýrma sisteminden oluþmaktadýr. Isýtma sistemi açkapa tipi denetim organýyla denetlenmektedir. Bilgisayar çözümleri, dýþ hava sýcaklýðý deðiþimi sinüs giriþ ve çeþitli dýþ hava/geri dönüþ havasý oranýna göre elde edilerek sistemin dinamik davranýþýný nasýl etkilediði araþtýrýlmýþtýr. Bu amaçla MATLAB/Simulink programý kullanýlmýþtýr.

Bu çalýþmada teknik personel seçimi için bir model geliþtirilmiþtir. Modelde kullanýcý ara yüzü olarak Visual Basic, veri tabaný olarak Microsoft Access ve uzman sistem program olarak da CLIPS den yararlanýlmýþtýr. Önerilen model uzman sistem teknolojisinden yararlanýlarak geliþtirilmiþtir. Modelde personel seçim sürecinde sadece baþvurularýn ön deðerlendirme aþamasý ele alýnmýþtýr. Geliþtirilen modelde amaç tamamen bir uzmanýn yerini almak deðil, teknik personel seçimi sürecinde baþvuru formlarýndan elde edinilen bilgilerin deðerlendirilmesi için bir karar destek program yazýlýmý geliþtirmektir. Böylece sunulan çalýþma ile uzmanlarýn daha hýzlý ve daha doðru karar almalarý saðlanmaktadýr.

Ulaþým aðlarýnda rota seçimi büyük kentlerde yaþayanlar için önemli bir karar problemidir. Seçilen rotaya baðlý olarak ulaþým maliyetleri ve sürücü saðlýðý önemli oranda etkilenmektedir. Rota seçiminde göz önüne alýnmasý gereken ölçütler seyahat süresi, týkanma seviyesi, güvenlik ve çevre faktörü olarak sýnýflandýrýlabilirler. Bu çalýþma, belirtilen ölçütleri göz önüne alarak sürücüler için en uygun rotanýn deðerlendirilmesi ve seçilmesinde bilgi aksiyomunu kullanan bir yaklaþýmý sunmaktadýr. Bilgi aksiyomu, aksiyomlarla tasarým prensiplerinin ikinci aksiyomu olup minimum bilgi içeriðine sahip alternatifin seçilmesini önermektedir. Kesin (crisp) ölçüt deðerleri için klasik bilgi aksiyomu yaklaþýmýný ve bulanýk (fuzzy) ölçüt deðerleri için bulanýk bilgi aksiyomu yaklaþýmýný içeren bu yöntem, Denizli kentinde rotalarýn deðerlendirilmesi için uygulanmýþtýr.

Diþlilerde hasar, diþ dibinden kýrýlma ve yüzey basýncý ile oluþmaktadýr. Çelik diþlilerde, karbürleme iþlemi ile diþlilerin yorulma dayanýmlarý artmaktadýr. Kýrýlma yorulma dayanýmýnýn artýþýnda, yüzeyde oluþan basý iç gerilmelerinin büyük etkisi vardýr. Bu çalýþmada, içine 1.2 mm tel çapýna sahip yaylar yerleþtirilmiþ polipropilenden üretilmiþ diþli çarklarýn özellikleri incelenmiþtir. Yaylar, enjeksiyon kalýplama öncesi çekilip; kalýplama sonrasý býrakýlarak öngerilme oluþturulmuþtur. Yorulma deneyleri gerçekleþtirilmiþ ve takviye yapýlmasýnýn dayanýmý artýrdýðý görülmüþtür. Deneyler sonucunda öngerilmenin, plastik diþlinin yorulma ömrünü takviyesiz numuneye göre 12 kata kadar artýrdýðý bulunmuþtur.

Bu çalýþmada, yüksek oranda C sýnýfý uçucu kül içeren beton karýþýmlarýnýn bazý fiziksel, mekanik ve durabilite özellikleri incelenmiþtir. Su içerisinde kür ve havada kür olmak üzere iki farklý kür yöntemi kullanýlmýþtýr. Çimento yerine % 40, % 50, % 60 ve % 70’e kadar uçucu kül ikame edilerek hazýrlanan; beton numunelerinin basýnç dayanýmý, yarmada çekme dayanýmý, elastisite modülü, sülfürik asit etkisine karþý dayanýklýlýðý, harç çubuðu örneklerinin hacim sabitliði ve baðlayýcý hamurlarýn priz süreleri ölçülmüþtür. Sonuçlar baðlayýcý olarak sadece Portland çimentosu içeren kontrol betonu ile kýyaslamalý olarak sunulmuþtur.

Çerçevelerin dinamik analizinde hesap kolaylýðý açýsýndan, çerçevelerin zemine baðlandýðý noktalarýn mafsallý veya tam ankastre olduðu, kat kütlelerinin kat seviyelerinde topaklandýðý, kolonlarýn yayýlý kütlesinin ve deformasyonunun ihmal edildiði kabullerine sýk rastlanmaktadýr. Ancak uygulamada çoðu kez çerçevelerin zemine baðlandýðý noktalar, zeminin elastik davranýþý nedeni ile bir miktar dönebilmektedir. Bu durumda çerçevenin zemine baðlandýðý noktaya dönmeye karþý elastik yay yerleþtirilerek yarý-rijit mesnet davranýþý modellenebilir. Bu çalýþmada, zemine yarý-rijit baðlý tek serbestlik dereceli (TSD) sistemlerin serbest titreþim analizi kolonlarýn yayýlý kütlesi ve P-? etkisi dikkate alýnarak yapýlmýþ ve açýsal frekanslarý elde edilmiþtir. Kolon tabanýndaki dönme yay sabitindeki ve eksenel kuvvet deðerindeki deðiþimin açýsal frekans deðerleri üzerindeki etkileri tablo ve grafiklerle sunulmuþtur.