Ön oda ateþlemesi, kývýlcým ateþlemeli motorlarýn zayýf hava-yakýt ayarlarýnda çalýþmasýna izin vermek için çekici bir yaklaþýmdýr. Yakýt verimliliðini artýrýr ve emisyonlarý azaltýr. Bu çalýþmada, Karaçi'de elektrik üretim sektöründe sürekli yükte çalýþan tek bir GE Jenbacher J620 doðal gaz motorunun güvenilirlik analizi yapýlmýþtýr. Ön oda gaz vanasýnýn (PCV) bir küvet eðrisi oluþturuldu. Toplanan üç yýllýk veriler, bir sonraki revizyona kadar tam bir revizyondan sonra meydana gelen PCV arýzalarýný içeriyordu. Güvenilirlik çalýþmasý, toplanan verilere üstel daðýlým sonuçlarýnýn uygulanmasýna dayanmaktadýr. Gaz vanasýnýn 2500 saat ve 4500 saatte ortalama arýza süresi (MTTF) hesaplandý. Hesaplanan verilerin güvenilirliði zamanla azaldý. 1500 saatten itibaren güvenilirlik neredeyse sýfýr oldu. Bu eðrinin üretici spesifikasyonlarýndan elde edilen eðri ile karþýlaþtýrýlmasýnda 1500 saatte güvenilirlikte 0,5 veya %50 azalma olduðu tespit edilmiþtir. Sonuçlar, 4500 saatte MTTF'nin %40 ile en yüksek güvenilirliðe sahip olduðunu gösterdi. Üstel daðýlým kullanýlarak, MTTF'nin 545.5 saat olduðu bulundu. Bu, baðlantýlara gereken özen ve zamanýnda yaðlama saðlandýðýnda artabilirdi.

Bu çalýþmanýn amacý, 36 OECD ülkesinin Covid 19 pandemisi ile mücadeledeki etkinliklerini karþýlaþtýrmaktýr. Üç aþamalý VZA (Veri Zarflama Analizi) önerilmiþtir. Ýlk aþama, covid öncesi durumu analiz ederken, bulaþ kontrolü ve týbbi tedavi aþamalarý ise ülkelerin mevcut COVID durumunu deðerlendirmektedir. Üç aþamalý modelde 8 adet girdi deðiþkeni, 3 adet ara deðiþken ve 3 adet çýktý deðiþkeni kullanýlmýþtýr. Etkinlik analizi, çýktý yönelimli ve ölçeðe göre sabit getirili CCR ve ölçeðe göre deðiþken getirili BCC modelleri kullanýlarak gerçekleþtirilmiþtir. Öncelikle herbir aþama için tüm ülkelerin etkinlik analizi yapýlmýþtýr. Etkin sýnýrda olmayan ülkeler için hedef deðerler hesaplanmýþtýr. Hedef deðerler ve yüzde deðiþimler dikkate alýnarak ülkelerin etkin sýnýra ulaþabilmesi için önerilerde bulunulmuþtur. Türkiye’nin Covid-öncesi ve týbbi tedavi aþamalarýnda etkin olduðu, bulaþ kontrolünde ise etkin olmadýðý görülmüþtür. Bulaþ kontrolünde Türkiye’ye referans olan ülkelerle kýyaslama yapýlarak önerilerde bulunulmuþtur. Sonrasýnda duyarlýlýk analizi olarak nitelendirilebilecek bir çalýþma ile aþamalara farklý aðýrlýklar verilerek her ülke için bütünsel etkinlik puanlarý hesaplanmýþtýr. Covid öncesi ve Covid pandemi sürecini birlikte ele alan ve bütünsel etkinlik puanlarýný hesaplayan çok aþamalý bir VZA çalýþmasýna rastlanmamýþtýr.

Makine parçasý imalatýnda, su verme yoluyla sertleþtirme, endüstrinin her alanýnda farklý ortam ve koþullarda kullanýlan bir yöntemdir. Elde edilen sertlik deðerlerinin, ilgili makine parçasýnýn iþlevinin gerekliliklerine göre uygun deðer aralýðýnda olmasý gerekmektedir. Sertlik deðerlerinin, sertlik ölçme yöntemlerinden biri olan ASTM E10-01 (Metalik Malzemelerin Brinell Sertliði için Standart Test Yöntemi)’e göre ölçümü yaygýndýr. Çalýþmada makine parçasý imal eden bir iþletmede ilgili parçanýn Teknik resmine göre yapýlan su verme-meneviþleme iþlemi neticesinde elde edilen sertlik deðerlerinin spesifikasyonlara uygunluðunu test etmek için, Shewart Ortalama (X ̅) ve Aralýk (R) kalite kontrol grafikleri ve süreç yeterlilik analizi kullanýlmýþtýr. Ayrýca, gözlem deðerlerinin yaklaþýk deðer içermesi nedeniyle, gözlem deðerleri bulanýk sayýlara çevrilip “Fuzzy rules method for TFN case” yöntemi ile bulanýk kalite kontrol analizleri yapýlmýþ ve süreç yeterliliði ölçülmüþtür. Her iki yönteme göre, çalýþma sonucunda, proses deðiþkenliðinin fazla olduðu ve bundan dolayý da prosesin yeterli olmadýðý tespit edilmiþtir.

Aralýk 2019’da Çin’in Hubey eyaletinin Wuhan kentinde ortaya çýkan COVÝD-19 (Sars CoV-2) virüsü kýsa sürede tüm dünyayý etkisi altýna almýþ ve Dünya Saðlýk Örgütü (WHO) tarafýndan 11 Mart 2020 tarihi itibariyle küresel salgýn ilan edilmiþtir. Bu tarihten sonra virüsün yayýlýmý önlemek için tüm dünyada kapanma tedbirleri uygulanmaya baþlanmýþtýr. Getirilen tedbirler nedeniyle elektrik enerjisi tüketiminde önceki yýllara göre deðiþimler yaþanmýþtýr. Kýsýtlamalarýn insan hayatýný en çok etkilediði 2020 yýlý Mart, Nisan ve Mayýs aylarýnda tüm dünyada enerji talebinde dinamik deðiþimler meydana gelmiþtir. Bu durum uluslararasý enerji piyasalarýný, enerji üretimi ve þebeke yük planlamalarýný etkilemiþtir. Türkiye’de toplam elektrik tüketimi bir önceki yýla göre artmasýna raðmen ticarethane tarifesindeki tüketimlerde azalýþ meydana gelmiþtir. Bu çalýþmada, Türkiye ve Ýzmir ilinin elektrik tüketimlerinin tarifeler özelinde zamana baðlý olarak analizi yapýlarak COVÝD-19 salgýnýnýn elektrik tüketimi üzerindeki etkileri incelenmiþtir. COVÝD-19’un elektrik daðýtým þebekeleri üzerindeki etkisini görmek için ise bir elektrik daðýtým fideri üzerinde vaka çalýþmasý yapýlmýþtýr. Vaka çalýþmasý için abone yoðunluðunun %99’u mesken ve ticarethane tarife grubunda yer alan bir elektrik daðýtým fideri seçilmiþtir. Fider için 2018, 2019 ve 2020 yýlý verilerine göre yapay sinir aðlarý makine öðrenmesi yöntemi kullanýlarak yük tahmini yapýlmýþtýr. Yapýlan yük tahmin çalýþmasýnda, verilerin %75’i öðrenme için, %25’i ise test için seçilmiþtir. Çalýþma sonucunda 2020 yýlý gerçek ve tahmin yük verileri karþýlaþtýrýlmýþtýr. COVÝD-19 pandemisinin bir elektrik daðýtým fiderinin yükü üzerindeki etkileri incelenmiþtir. Çalýþmada, yük tahminin performans deðerleri mse, 0,0024 ve R2, 0,83 olarak tespit edilmiþtir.

Teknolojideki geliþmelere raðmen, kýrsal ve az geliþmiþ bölgelerde elektrik enerjisi ihtiyacý maliyet ve sürdürülebilirlik açýsýndan henüz tam olarak karþýlanamamaktadýr. Günümüzde küçük ölçekli Fotovoltaik (PV) sistemler baþka bölgelere taþýnabilmekte ve kolaylýkla yeniden kurulabilmektedir. Bu sayede ev kullanýmý ve insani amaçlar için ihtiyaç duyulan alanlarda bu sistemler kullanýlabilir. Enerjinin genellikle önemli olduðu ve þebeke enerjisinin mevcut olmadýðý veya istikrarsýz olduðu kýrsal ve uzak bölgelerde PV tabanlý bir mikro þebekeye ihtiyaç duyulduðuna þüphe yoktur. Mobilite mikroþebeke tasarým çalýþmalarý, bu gibi durumlarda zaman, çaba ve maliyetleri önemli ölçüde azaltabilir. Bu nedenle, güneþ enerjisine dayalý izole edilmiþ bir (þebeke dýþý) mikroþebekenin tasarýmý, modellemesi ve teknik simülasyonu bu yazýda incelenmekte ve analiz edilmektedir. Bu çalýþma ayný zamanda küçük ölçekli FV güç üretimi için sürdürülebilir bir çözüm saðlayan mobilite mikroþebeke tasarýmýnýn gelecekteki eðilimlerini de vurgulamaktadýr. Ek olarak, geliþtirilen mikroþebekede Enerji Depolama (ES) ve PV enerji teknolojileri ile güç yönetimi için en uygun çözüm yaklaþýmý sunulmaktadýr. Tasarlanan sistemin fayda-maliyet analizinin yaný sýra kullaným ömrü, pil performansý, enerji üretimi gibi önemli kriterler deðerlendirilmiþtir. 24 saatlik senaryoda yük akýþý ile Daðýtýlmýþ Enerji Kaynaklarý (DER) modellenerek, simüle edilmiþ ve bulgular da sunulmuþtur. Spesifik olarak, Türkiye’nin Þanlýurfa þehrinde, 105.60kWh ES ve 16kVA dizel jeneratör ile 60.75kWp izole edilmiþ (þebeke dýþý) PV sistemi için bir uygulama çalýþmasý, finansal, bölgesel ve teknik parametrelerin yaný sýra sayýsal modelleme ve MATLAB simülasyonu ile birlikte ele alýnmaktadýr.

Günümüz dünyasýnda bilgisayar ve mobil cihazlarýn kullanýmýnýn yaygýnlaþmasý internet kullanýmýnýn giderek artmasýna neden olmaktadýr. Kullanýcýlarýn internet ortamýnda en çok karþýlaþtýðý siber saldýrýlardan biri oltalama internet siteleridir. Oltalama internet siteleri üzerinden gerçekleþtirilen saldýrýlarda, gerçek internet siteleri kopyalanýp farklý alan adlarý üzerinden yayýn yapýlmakta ve kullanýcýlar bu sahte internet sitelerine çeþitli sosyal mühendislik teknikleriyle yönlendirilmektedir. Kullanýcýlar yönlendirildikleri internet sitesine göre; kredi kartý, kullanýcý adý-þifre bilgileri gibi kiþisel ve gizli verilerini saldýrgana iletmiþ olmaktadýr.Bu çalýþmada; oltalama internet sitelerinin altyapýsýnýn ve içeriðinin oluþturulmasý anlatýlmýþ, bu tür internet sitelerini tespit etmede kullanýlacak 4 farklý metot geliþtirilmiþtir. Ana tespit yöntemi olan yeni kayýtlý internet sitelerinin incelenmesi ile beraber %95.4’lük baþarýlý tespit oranýna ulaþýlmýþtýr. Çalýþmanýn aktif savunma kýsmýnda üç farklý yöntem kullanýlmýþtýr. Ýlk olarak oltalama internet sitesi yayýnýnýn durdurulmasý için yer saðlayýcý firma otomatik olarak tespit edilmiþ ve %98 baþarý oranýyla bildirim gönderilmiþtir. Ýkinci aktif savunma yöntemi olarak aktif bal küpü (honeypot) tekniði geliþtirilmiþtir. Aktif bal küpü yöntemi oltalama internet sitesine iþaretli bir bilgi girilmesi ve bu bilginin gerçek internet sitesinde takibini amaçlamaktadýr. Bu yöntem ile saldýrgana ait pek çok veri elde edilebilmektedir. Son aktif savunma yöntemi olarak, oltalama internet sitelerini sahte veriler ile zehirleme metodu geliþtirilmiþtir. Bu yöntem ile oltalama internet sitelerinin girdi alanlarý otomatik tespit edilmekte ve çok fazla sahte veri gönderilerek gerçek kullanýcý bilgilerinin saldýrganlar tarafýndan ayýrt edilmesi önlenmeye çalýþýlmýþtýr. Aktif bal küpü ve sahte veri ile zehirleme yöntemlerinin %92 baþarý elde ettiði görülmüþtür.

Son zamanlarda araþtýrmacýlar, basit yapýsý, yüksek optimizasyon performansý ve adaptasyon kolaylýðý nedeniyle optimizasyonda sürü tabanlý algoritmalara ilgi duymaya baþlamýþlardýr. Sürü tabanlý algoritmalar, her ne kadar sürekli optimizasyon problemlerini çözmek için kullanýlsalar da ikili optimizasyon problemlerini çözmek için de kullanýlabilirler. Sürekli optimizasyonda arama uzayý deðiþkenleri optimal deðere yaklaþmaya çalýþýrken, ayrýk optimizasyonda arama uzayý deðiþkenleri sabittir ve gerçek deðerlerle ifade edilir. Ýkili optimizasyon ise, karar deðiþkenleri 0 ve 1 deðerleri alýr ve temel olarak ayrýk optimizasyon sýnýfýnda yer alýr. Bu makalede sürekli optimizasyon problemlerini çözmek için önerilmiþ Fare Sürüsü Algoritmasý (FSA) incelenmiþtir. FSA, sürü zekasýna dayalý bir algoritmadýr. Farelerin kovalama ve saldýrma davranýþlarý taklit edilerek FSA geliþtirilmiþtir. Bu çalýþmada, orijinal FSA, ikili optimizasyon problemlerini çözmek için tekrar güncellenmiþtir ve Ýkili FSA (BinFSA) önerilmiþtir. BinFSA’da sürekli arama alaný deðerlerini ikili deðerlere dönüþtürürken dört adet U ve dört adet T þekilli transfer iþlevi kullanýlmýþtýr. Böylece BinFSA'nýn sekiz varyantý elde edilmiþtir. Bunlar BinFSA1, BinFSA2, BinFSA3, BinFSA4, BinFSA5, BinFSA6, BinFSA7 ve BinFSA8 þeklinde isimlendirilmiþlerdir. Bu varyantlar içinden BinFSA'nýn en baþarýlý varyantý BinFSA6 olarak belirlenmiþtir. Daha sonra BinFSA6 varyantý, çaprazlama ve mutasyon operatörleri eklenerek geliþtirilmiþtir ve GBinFSA olarak adlandýrýlmýþtýr. GBinFSA’nýn performansý sýrt çantasý problemlerinde test edilmiþtir. Ayrýca GBinFSA'nýn baþarýsý literatürden seçilen farklý sezgisel algoritmalarla da karþýlaþtýrýlmýþtýr. Elde edilen sonuçlara göre önerilen algoritmanýn çözüm kalitesinin etkili ve karþýlaþtýrýlabilir olduðu görülmüþtür. Sonuçlar, GBinFSA'nýn ikili optimizasyon problemleri için tercih edilen bir buluþsal algoritma olduðunu göstermiþtir.

Deprem yönetmelikleri, yapýlan bilimsel çalýþmalar sonucunda elde edilen bilgiler ve meydana gelen depremler sonrasýnda yapý davranýþý ile ilgili gözlemler dikkate alýnarak güncellenmektedir. Türkiye’de, Deprem Bölgelerinde Yapýlacak Binalar Hakkýnda Yönetmelik (DBYBHY) yerine 2019 yýlýndan itibaren Türkiye Bina Deprem Yönetmeliði (TBDY) yürürlüðe girmiþtir. Her iki yönetmelikte de yapýlarýn tasarým ve/veya deðerlendirilmesi için doðrusal olmayan dinamik analiz ile ilgili tanýmlamalar bulunmaktadýr. Bununla birlikte, TBDY’de hem tasarým spektrumunun tanýmý ve hem de Türkiye’de bulunan herhangi bir konum için tasarým spektrumunun elde edilmesi amacýyla kullanýlan spektral parametreler deðiþmiþtir. Bu deðiþikliklerin ötelenme taleplerine etkisinin deðerlendirilmesi amacýyla, farklý periyot ve yatay dayaným oranýna sahip tek serbestlik dereceli (TSD) sistemlerin doðrusal olmayan dinamik analizleri hem TBDY hem de DBYBHY’ye göre yapýlmýþ ve maksimum ötelenme ve kalýcý ötelenme taleplerinin ortalamasý ile bu taleplere ait saçýlýmlar karþýlaþtýrýlmýþtýr. Bu amaçla toplamda 72 farklý TSD sistem dikkate alýnmýþ, bu sistemlerin analizi amacýyla TBDY ve DBYBHY (farklý deprem bölgesi, zemin sýnýfý ve þehirler) ile uyumlu olarak sýrasýyla 84 ve 168 adet ivme kaydý seti kullanýlmýþtýr. Sonuçlar incelendiðinde, a) zemin sýnýfýna ve þehirlere göre tasarým spektrumlarýnýn deðiþtiði, b) maksimum ötelenme ve kalýcý ötelenme taleplerinin deprem düzeyi ve zemin sýnýfýna baðlý olarak deðiþtiði c) bazý þehirlerde TBDY ile elde edilen taleplerin, bazý þehirlerde ise DBYBHY ile elde edilen taleplerin daha büyük olduðu, d) taleplerin set içerisindeki saçýlýmlarýn yüksek olduðu ve e) setler arasý saçýlýmýn maksimum ötelenme talebi için düþük kalýcý ötelenme talebi için ise yüksek olduðu görülmüþtür.

Türkiye’nin elektrik enerjisi ihtiyacýnýn %80’ini karþýlayan termik santrallerde yakýlan kömürlerden dolayý her yýl tonlarca uçucu kül açýða çýkmaktadýr. Özellikle ülkemizdeki düþük kaliteli linyit rezervleri düþünüldüðünde, açýða çýkan yüksek sülfat içeriðine sahip uçucu küllerin geri dönüþüm oraný oldukça düþüktür. Ýnþaat sektöründe ise yönetmelikler tarafýndan uçucu küllerin SO3 oranlarýnýn sýnýrlandýrýlmasý sebebiyle yüksek SO3 içeren küllerin kullanýmlarýna izin verilmemektedir. Bu çalýþmada, ülkemizdeki düþük kaliteli linyit rezervleri sebebiyle yüksek sülfat içeriðine sahip olan, dolayýsýyla tamamýyla atýk durumda bulunan uçucu küllerin, klinker ikame malzemesi olarak kullanýlabilirliði araþtýrýlmýþtýr. Klinker ikame malzemesi olarak kullanýlacak olan ve yüksek oranda sülfat içeren uçucu kül Afþin Elbistan termik santralinden temin edilmiþtir. Yüksek oranda sülfat içeren uçucu kül, klinker ve alçý ile farklý oranlarda birlikte öðütülerek karýþýmlar elde edilmiþtir. Karýþýmlarýn taze halde priz süreleri tayin edilmiþ, sertleþmiþ numunelerin ise basýnç dayanýmlarý incelenmiþtir. Çalýþma sonucunda, yüksek sülfat içeren uçucu külün priz bitiþ sürelerini referans numuneye göre yaklaþýk %29 uzatmasýna raðmen, 28 günlük basýnç dayanýmlarýný %14’e kadar artýrdýklarý tespit edilmiþtir.

Bu çalýþma günümüzün en önemli çevresel problemlerinden biri olan atýk araç lastiklerinden geridönüþtürülmüþ kauçuk parçacýklarýnýn betonda kullanýmýný incelemektedir. Bu amaçla kauçuk agregalý beton (RAC) üzerine yapýlmýþ çalýþmalar derlenmiþ ve analiz edilmiþtir. RAC’lerin fiziksel, mekanik ve durabilite özellikleri araþtýrýlmýþtýr. Sonuçlar analiz edildiðinde; kauçuk ilavesi RAC’nin basýnç ve eðilme dayanýmýný ve elastisite modülünü düþürmektedir. RAC’nin boþluk yüzdesi, su emmesi, kýlcallýðý ve su geçirimliliði kauçuk yüzdesi ve kauçuk boyutunun artýþýyla genel olarak artmýþtýr. Enerji sönümleme özelliðinden dolayý betona kauçuk parçacýklarýnýn agrega olarak ilavesi betonun tokluðunu 3 katýna kadar çýkarmýþtýr. Bunun yaný sýra betonun aþýnma direnci ve donma-çözülme direnci gibi özelliklerinde kauçuk parçacýklarýnýn ilavesi olumlu etkiler yapmýþtýr. RAC’nin kuruma büzülmesi kauçuk parçacýklarýnýn yüzdesine, boyutuna ve rijitliðine baðlý olarak deðiþmektedir. Elde edilen bulgular; dayanýmýn önemli olduðu yapýsal uygulamalar için kauçuk parçacýklarýnýn betonda %10’dan daha az kullanýlmasý gerektiðini ortaya koymaktadýr.

Kentsel alanlarda, meteoroloji ve topografyanýn atmosferik kirliliðin taþýnmasý ve birikmesindeki etkinliði nedeniyle, yüzeyde biriken tozlar çevre kirliliðini deðerlendirmek için en çok kullanýlan örnekleme yöntemlerinden biridir. Bu çalýþmada, stadyum koltuklarýndan toplanan yüzey tozlarý aðýr metal içeriði açýsýndan araþtýrýlmýþtýr. Si, Fe, Al, Ti, Mn, Zn, Sr, Ba, Cr, Pb, Co, V, Ni, Sn, Sc, Bi, Sb, Ag, As, Mo, Hg ve Cd olmak üzere 22 farklý aðýr metal konsantrasyonu ICP-MS ve ICP-OES tekniði ile belirlenmiþ ve morfolojik yapýsýný belirlemek için SEM görüntüsü incelenmiþtir. Zn and Bi hariç diðer aðýr metal konsantrasyonlarýnýn yer kabuðu konsantrasyonlarýndan düþük olduðu belirlenmiþtir. Parçacýklarýn þekli ve boyutu, ortamýn doðal toprak kaynaðýndan ve antropojenik kaynaklardan etkilenebileceðini gösterdi. Ayrýca normal günlük aktivite ve normal günlük aktivite ile birlikte sportif aktivite için tozdaki toksitiye maruz kalmalarý açýsýndan iki farklý deðerlenme yapýldý. Sonuçlar saðlýk riski ve kanser riski deðerlendirmeleri sýnýr deðerlerin altýnda olduðu için kabul edilebilir olarak deðerlendirildi.

Azot (N) ve fosfor (P) arýtýmýnýn gerçekleþtirildiði atýksu arýtma tesislerinde struvite veya magnezyum amonyum fosfat (MgNH4PO4.6H2O, MAP) çökelmesi oldukça önemli iþletme problemlerinin doðmasýna neden olmaktadýr. Ayný zamanda ticari bir deðere sahip olmasý da MAP’ýn kontrolü ve geri kazanýmýný önemli kýlmaktadýr.
Bu kapsamda pH, Magnezyum (Mg): N ve N: P molar oraný, farklý Mg2+ kaynaklarý ve kalsiyum (Ca2+) varlýðýnýn MAP kristalizasyonu üzerindeki etkilerini incelemek amacýyla kesikli deneyler yapýlmýþtýr. Deneysel sonuçlar sabit bir Mg: N: P=1: 1: 1 oranýnda, optimum pH’ýn 9 olduðunu ve bu pH’da N ve P giderme verimlerinin sýrasýyla %79.4 ve %88.4 olarak gerçekleþtiðini göstermiþtir. N ve P için bu arýtma verimleri Mg: N oranýnýn 1.25: 1’e çýkarýlmasýyla sýrasýyla %87.6 ve %99.1’e yükselmiþtir. N: P oranýnýn 1: 1.15’e çýkarýlmasý ile N giderme verimi %96.4’e yükselmiþ ancak, P giderme verimi %96.1’e düþmüþtür. %96’nýn üzerinde N ve P giderme verimleriyle, en etkili Mg2+ kaynaðýnýn MgCl2.6H2O olduðu bulunmuþtur. Çözelti içerisinde Ca2+ bulunmasý durumunda, N giderme veriminin önemli ölçüde azaldýðý tespit edilmiþtir. Ca2+ olmadýðýnda >%96 olan N giderme veriminin, 1000 mg/L Ca2+ konsantrasyonunda %68.6’ya kadar düþtüðü belirlenmiþtir. Çökelti üzerinde yapýlan XRD analizinde oluþumun MAP kristali olduðu, Ca2+ ilavesinde ise MAP’ýn yerine Ca2+’ca zengin amorf bir yapýnýn oluþtuðu tespit edilmiþtir.

Bu çalýþmada biyobazlý kompozit malzeme elde etmek için dolgu malzemesi olarak badem kabuðu atýðý (BK), saf (ER) ve atýk polistirenle modifiye bisfenol-A tipi epoksi reçine (ER-PS) kullanýlmýþtýr. BK'nin modifikasyonu, NaOH ve linoleik asit (LnA) ile gerçekleþtirilmiþtir. BK'nin karakterizasyonunda Fourier dönüþümlü kýzýlötesi spektroskopisi (FT-IR), taramalý elektron mikroskopisi (SEM), termogravimetrik analiz (TGA) ve partikül boyut daðýlým analizleri kullanýlmýþtýr. Kompozitler, döküm tekniði kullanýlarak kütlece %10-20-30-40-50 dolgu oranlarýnda hazýrlanmýþtýr. Kompozitlerin morfolojisi SEM ile karakterize edilmiþtir. Epoksi matris tipi ve BK dolgu oranýnýn kompozitlerin mekanik, termal ve su sorpsiyonu özelliklerine etkileri araþtýrýlmýþtýr. ER-PS/BK kompozitlerinin çekme mukavemeti ve elastise modül (e-modül) deðerleri daha düþük, çekme uzama deðerleri ise ER/BK kompozitlerine göre daha yüksek bulunmuþtur. En yüksek çekme dayanýmý deðerleri (95-129 MPa) LnA ile modifiye BK kompozitleri için elde edilmiþtir. Hazýrlanan ER matrisli kompozitlerin dolgu tipine göre çekme mukavemetleri sýrasý ile: linoleik asit ile modifiye edilmiþ BK (LnA-BK) > NaOH ile muamele edilmiþ BK (NaOH-BK) > modifiye edilmemiþ BK’dir. En uygun BK oraný kütlece %30 olarak belirlenmiþtir. Tüm modifiye BK kompozitlerinin e-modül deðerleri epoksi matristen daha yüksek bulunmuþtur. Sertlik testi sonuçlarýna göre kompozitler arasýnda önemli bir fark belirlenmemiþtir. Kompozitlerin su sorpsiyonu BK oranýna baðlý olarak artmýþ ve mekanik özellikleri zayýflatýcý yönde etki etmiþtir.

Nikel ve titanyum bazlý alaþýmlar genellikle mühendislik veya týbbi uygulamalar için kullanýlýr. NiTi alaþýmlarý kullaným ömürlerinin sonunda katký malzemesi olarak geri dönüþtürülür. NiTi alaþýmýnda bulunan metallerin hidrometalurjik yöntemlerle ayrý olarak geri kazanýlmasý mümkündür; ancak NiTi alaþýmlarý korozyona karþý oldukça dirençlidir. Çeþitli mineral asitler (H2SO4, HCl, HNO3, H3PO4) incelenmiþ ve H2O2'nin liç ortamýndaki etkisi de araþtýrýlmýþtýr. Farklý liç verimleri gözlemlenmiþ ve asit iþleme koþullarýna göre bunlar arasýnda korelasyonlar kurulmuþtur. SEM, XRF ve EDS teknikleri alaþýmlarýn mikroyapýsýný ve kimyasal özelliklerini karakterize etmiþtir. Mineral asitler arasýnda H2SO4 ve HCl en yüksek ekstraksiyon verimliliðini göstermiþtir. Ancak, hidrojen peroksit ilavesi bu verimi ciddi þekilde düþürmüþtür. Çözünme kinetiði, hidrojen peroksit ilavesiyle liç veriminin azalmasýyla elde edilmiþtir.

Bu çalýþmada geleneksel yöntem (kontrol, 50˚C, atmosferik basýnç) ve farklý periyotlarda yüksek sýcaklýk (75°C-10 dk) ve vakum (-90 kPa) uygulamasý ile kurutulan mantar dilimlerinin kuruma karakteristikleri, fizikokimyasal (renk, tekstür, rehidrasyon oraný, toplam fenolik madde ve antioksidan içeriði) ve mikroyapýsal özellikleri (SEM ve XRD) karþýlaþtýrýlmýþtýr. Yüksek sýcaklýk -vakum uygulamasý geleneksel kurutma öncesi (PRE), orta aþamalarý (MID70 – MID110) ve sonu (POST) uygulanmýþtýr. MID ve POST örneklerinin kurutma karakteristikleri ve fizikokimyasal özelliklerinin kontrolle benzer ve PRE örneklerinin kontrolden tamamen farklý olduðu görülmüþtür. SEM ve XRD analizlerine göre bu farklýlýklar mantar hücre duvarýnda olan bozulma ve hücre dokusunda bulunan mannitol içeriðindeki deðiþim ile iliþkilidir. PRE örnekleri diðer örneklerden daha yumuþak, daha koyu renkli, düþük rehidrasyon kapasitesine sahip ve toplam fenolik madde içeriðinin ve antioksidan aktivitesinin daha düþük olduðu görülmüþtür (p<0.05). POST örneklerinin sertlik, toplam renk deðiþimi, rehidrasyon oraný ve toplam fenolik madde içeriði kontrolle benzer (p>0.05) ve antioksidan içeriði farklýdýr (p<0.05). Bu çalýþma yüksek sýcaklýk-vakum uygulamasýnýn düþük nem içeriðinde uygulanmasý ile kurutulmuþ mantar dilimlerinin fizikokimyasal özellikleri etkilenmeden kuruma süresinin kýsaltýlabilme potansiyeli gösterilmiþtir.