E-ISSN: 2587-0351 | ISSN: 1300-2694
Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi - Pamukkale Univ Muh Bilim Derg: 6 (1)
Cilt: 6  Sayı: 1 - 2000
1. 
Kapak-İçindekiler
Cover-Contents
Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi
Sayfalar I - III

2. 
AutoLISP KULLANILARAK ÜÇ KOLLU ROBOTUN HAREKET SİMÜLASYONU
MOVEMENT SIMULATION OF THREE ARMED ROBOT BY BEING USED AutoLISP
Mustafa BOZDEMİR, Kerim ÇETİNKAYA
Sayfalar 1 - 7
İstenilen görev ve amaca en uygun biçimde robot geliştirmek tasarımcılar için çok büyük önem taşır. Diğer bir deyişle üzerinde çok uğraşıldığı halde tasarlanan robotlar her zaman görev yerlerinde başarılı olmayabilir. Bu nedenle tasarımı düşünülen robot sistemlerin imalinden önce, bir simülasyon programı hazırlanarak, iş alanının incelenmesi, yörünge planlamasının yaptırılması, tasarımcıya eğer var ise yanlışlıkların daha robot yapılmadan giderilmesi imkanını sağlayabilir. Bu konuda AutoCAD programının içerisinde bulunan AutoLISP programlama dili kullanılarak, üç kollu bir robotun hareket simülasyonu yapılmıştır. Simülasyon denklemlerinde analitik ve matris çözüm metotları kullanılmıştır.

3. 
DALGALI SINIRA HAİZ DELİK İHTİVA EDEN TEK EKSENLİ ÇEKMEYE MARUZ PLAKTA GERİLME DAĞILIMI
STRESS DISTRIBUTION IN AN AXIALLY LOADED PLATE INCLUDING A HOLE WITH A CORRUGATED BOUNDARY
Yaşar PALA, Gültekin KARADERE
Sayfalar 9 - 12
Bu çalışmada, dalgalı sınıra haiz delik ihtiva eden eksenel gerilmeye maruz sonsuz plak halinde gerilme dağılımı elde edilmektedir. Çözüm için pertürbasyonlar metodu kullanılmaktadır. Sonuçlar küçük üretim hatalarında bile gerilmenin önemli miktarlarda değişebildiğini göstermektedir. Özellikle yırtılmada önemli olan çengel gerilmesi için çeşitli grafikler verilmiştir.

4. 
DÖRTGEN DELİKLİ KOMPOZİT LEVHALARDA ELASTOPLASTİK GERİLME ANALİZİ
ELASTO-PLASTIC STRESS ANALYSIS OF COMPOSITE PLATES WITH QUADRILATERAL HOLES
Muzaffer TOPCU, Ayşe ÖNDÜRÜCÜ
Sayfalar 13 - 19
Bu çalışmada, üniform olarak dağılmış çekme yüküne maruz delikli kompozit levhalarda sonlu elemanlar yöntemiyle elasto-plastik gerilme analizi yapılmıştır. Çözümde dokuz düğümlü dörtgen izoparametrik elemanlar kullanılmıştır. 0 ve 90 derece takviye edilmiş kompozit levhalarda farklı delik geometrileri için artık gerilme değişimleri incelenmiştir.

5. 
ELASTOHİDRODİNAMİK YAĞLAMADA YATAK MAKROGEOMETRİSİNİN PERFORMANS KARAKTERİSTİKLERİNE ETKİSİ
EFFECT OF BEARING MACROGEOMETRY ON BEARING PERFORMANCE IN ELASTOHYDRODYNAMIC LUBRICATION
Emin GÜLLÜ, Gültekin KARADERE
Sayfalar 21 - 25
Makine elemanlarının tasarım evresinde öngörülen ideal boyut ve konumlarına üretim ve montaj aşamasında belirli toleranslar içinde ulaşılabilir. Bu toleranslar genelde makine elemanının mikro ve makro geometrisine ilişkin olmak üzere ikiye ayrılmakta olup, makine elemanının işlevini etkilememeleri gerekir. Dolayısıyla diğer bazı makine elemanlarında olduğu gibi kaymalı yataklarda da makro ve mikrogeometrik toleransların etkilerinin incelenmesi önem arzeder. Çalışmada kaymalı yataklarda makrogeometrik düzgünsüzlüğün performans özelliklerine etkisi ele alınmıştır. Bu amaçla dairesel kaymalı yatakta ovalliği küçük olan elips biçiminde bir enkesite sahip milin dönmesi durumunda yatak performansının ideal dairesel bir milden farklılaşma derecesine göre nasıl değiştiği araştırılmıştır.

6. 
İÇİNDE PİM BULUNAN YAMUK ŞEKİLLİ KARBON EPOKSİ PLAKANIN HASAR ANALİZİ
FAILURE ANALYSIS OF TRAPEZIUM SHAPED CARBON-EPOXY PLATE PINNED-JOINT
Alaattin AKTAŞ
Sayfalar 27 - 31
Bu çalışmanın amacı, içinde pim bulunan yamuk şekilli, karbon-epoksi kompozitinin yırtılma mukavemetini ve modunu araştırmaktır. Yırtılma yükü ve modu nümerik olarak analiz edildi. Nümerik metod iki adım içerir: ilk olarak plakadaki gerilme dağılımı sonlu elemanlar metodu kullanarak hesaplandı. İkinci olarak, yırtılma yükü ve modu Tsai-Hill ve Tensile-Compressive Failure kriterleri yardımıyla bulundu. Maksimum yırtılma yükü, Yırtılma modu ve Yırtılma ilerlemesini bulan bir bilgisayar programı geliştirildi. Fiber açısı 0° olmak üzere plakanın kenar oranı E/D ve genişlik oranı W/D sırayla 1 ile 4 ve 2 ile 4 oranında değiştirildi.

7. 
FREZELEME İŞLEMİNDE MOTOR GÜCÜNÜN VERİMLİ KULLANIMINA ESNEK BİR YAKLAŞIM
A FLEXIBLE APPROACH TO THE BENEFICIAL USE OF MACHINING POWER IN MILLING PROCESS
Faruk MENDİ, Hüdayim BAŞAK
Sayfalar 33 - 38
Bu çalışmada, alın freze tezgahında, çeşitli malzemelerin, kullanıcı tarafından belirlenen işleme şartlarında işlenmesi durumunda, elde bulunan çeşitli motor güçlerindeki alın freze tezgahlarını verimli bir şekilde kullanılabilmesine olanak sağlayacak kesme hızı (Vc ) ve talaş derinliği (a) değerlerinin elde edilmesini sağlayan bir bilgisayar programı geliştirilmiştir. Örnek olarak St 37 malzemesinin talaş derinliği (a), kesme hızı (Vc ) ve tezgah gücüne bağlı eğrileri verilmiş ve bu eğriler sayesinde kesme hızı (Vc ) ve talaş derinliği (a) seçiminde esnek davranarak, alın freze tezgahının en verimli motor gücünde kullanılması hedeflenmiştir. Kesme hızı (Vc ) ve talaş derinliği (a) değişiminin verim üzerindeki etkileri incelenmiştir.

8. 
SABİT YÜZEY HIZIYLA DÖNEN DİSKTE GERİLME ANALİZİ
STRESS ANALYSIS IN A ROTATING DISC WITH CONSTANT SURFACE VELOCITY
Emin GÜLLÜ, Yaşar PALA
Sayfalar 39 - 45
Bu çalışma sabit yüzey hızıyla dönen bir diskteki gerilme analizi ile ilgilidir. Diskin kütlesinin değişken ve zamanın bir fonksiyonu olduğu farzedilmektedir. Açısal hızdaki azalma ivmeye dolayısıyla da kayma gerilmesi alanının ortaya çıkmasına sebebiyet verir. Bu hale ait hareket denklemleri analitik olarak çözülmekte ve mevcut çalışmanın sabit açısal hızda dönen disk probleminin bir genelleştirilmesi olduğu gösterilmektedir. Problemde ortaya çıkan gerilmeler, yüzey hızının farklı değerleri için elde edilmektedir.

9. 
WIN32 API FONKSİYONLARINI KULLANARAK VISUAL BASIC 4 PROGRAMLAMA DİLİNİN 32 BİT VERSİYONUNDA TASARLANAN BİR GÖRÜNTÜ İYİLEŞTİRME ORTAMI
AN IMAGE ENHANCEMENT ENVIRONMENT DESIGNED AT 32-BIT VERSION OF VISUAL BASIC 4 PROGRAMMING LANGUAGE USING THE WIN32 API FUNCTIONS
Aydın KIZILKAYA, Mustafa TEMİZ, Sezai TOKAT
Sayfalar 47 - 55
Bu çalışmada, Win32 API (Uygulama programlama arabirimi) fonksiyonları ve Windows sisteminin temel prensibi olan MDI (Çok dokümanlı arabirim) programlama tekniğini kullanarak Visual Basic 4 programlama dilinin 32-bit versiyonunda tasarlanan bir görüntü iyileştirme ortamı incelenmektedir. Bu ortamda görüntü iyileştirme algoritmaları kolaylıkla uygulanabilmekte ve elde edilen her bir sonuç aynı ortamda ayrı ayrı çerçeveler içerisinde gösterilebilmektedir. Bu ortamda kullanılan görüntü iyileştirme teknikleri; kontrast germe, histogram eşitleme, eşikleme, negatif görüntüleme, alçak geçiren filtreleme, yüksek geçiren filtreleme ve medyan filtrelemedir. Bu ortamda, görüntülerin filtrelenmesi işleminde konvolüsyon (katlama) tekniğinden yararlanılmaktadır.

10. 
xPROT : NESNE-YÖNELİMLİ PROTOTİPLEME MODELİ
xPROT : OBJECT-ORIENTED PROTOTYPING MODEL
A. Nuri BAŞOĞLU
Sayfalar 57 - 63
İlişkisel veri tabanları bilgiişlem uygulamalarında standart olmaya başlamasına rağmen, karmaşık veri modellemesinin gereklerini yerine getirmek için nesne yönelimli sistemler geliştirilmektedir. Bu makalede, hızlı program geliştirmek için kullanılabilecek, nesne-tabanlı bir sistem, xPROT tanıtılmaktadır. Sistem bazı önceden tanımlanmış metod ve Menu, Report, View, Table gibi sınıfları içermektedir. xPROT’da veri şeması olduğu kadar, veri işleme de aynı komut bazlı dil ile ifade edilmektedir. Sistemin ifade yeterliliği, kolaylığı ve esnekliği, veri modelleme gücü açısından incelenmektedir.

11. 
ASETİK ASİT-SU-SİKLOHEKSANOL ÜÇLÜ SİSTEMİNİN ÇÖZÜNÜRLÜK DİYAGRAMININ ÜÇ AYRI SICAKLIKTA BELİRLENMESİ VE İRDELENMESİ
EXAMINATION OF LIQUID-LIQUID EQUILIBRIA OF WATER + ACETIC ACID + CYCLOHEXANOL TERNARIES AT 298, 303 AND 316 K
Beşir TATLI, Ş. İsmail KIRBAŞLAR, Metin HASDEMİR, F. Teoman MERİÇLİ
Sayfalar 65 - 69
Su + asetik asit + sikloheksanol üçlü sistemi çözünürlük verileri 298.16 ± 0.2, 303.16 ± 0.2 ve 313.16 ± 0.2 K sıcaklıklarda deneysel olarak incelendi. Deneysel verilerin doğruluğu Othmer-Tobias korelasyonu uygulanarak test edildi. Asetik asidin su ve sikloheksanol arasındaki dağılım katsayısı çözünmezlik bölgesinde belirlendi. Yüksek kaynama noktalı bir çözücü olan sikloheksanolün asetik asidin sulu çözeltilerinden ekstraksiyonla saflaştırılmasında uygun bir çözücü olarak düşünülebileceği sonucuna varıldı.

12. 
BOKSİTLERDEN ALÜMİNA ÜRETİMİNDE HİDROLİZ PROSESİNİN TEKNOLOJİSİ
THE TECHNOLOGY OF THE HYDROLYSİS PROCESS OF ALUMINA PRODUCTION FROM THE BAUXITES
Sami ŞAHİN
Sayfalar 71 - 77
Ülkelerin yaşam düzeylerini üretip tükettikleri alüminyumla ölçmek mümkündür. Alüminyum hidroksitin büyük bir kısmı alümina eldesinde değerlendirilmektedir. Alüminanın büyük bir bölümü ise metalik alüminyum üretiminde kullanılmaktadır. Dekompozerlerde oluşan işleme kısaca hidroliz prosesi denir. Alüminat çözeltisinden hidroliz prosesiyle alüminyum hidroksit elde edilir. Hidrat olarak adlandırdığımız bu ürün çöktürülüp filtre edilerek kalsinasyon ünitesine gönderilir. Hidroliz prosesi, boksitlerden alümina üretiminde izlenen önemli kademelerden birisidir. Hidroliz reaksiyonunun istenilen şekilde oluşması hidroliz reaksiyonuna etki eden faktörlere bağlıdır.

13. 
BETONUN DAYANIM VE DURABİLİTESİNİ SAĞLAYAN PARAMETRELER
FACTORS PROVIDING THE STRENGHT AND DURABILITY OF CONCRETE
Bahattin KÜÇÜK
Sayfalar 79 - 85
Bu çalışmada betonarme yapıların statik ve betonarme hesaplarında alınmış olan proje dayanımının, şantiyede üretilen betonda sağlanması gerektiği üzerinde durulmuştur. Kaliteli beton üretimi için etkin faktörler, daha önce yapılan deneysel çalışmalar yorumlanarak açıklanmıştır. Böylece bilimsel çalışmaların ön plana alınması ile inşaat sektöründeki mühendis, mimar, müteahhit ve taşeronların anlayıp kolayca uygulayacakları pratikliğin kazandırılması sağlanmıştır.

14. 
ELMA VE ELMA ÜRÜNLERİNDE PATULİN MİKTARINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER
FACTORS EFFECTING TO THE AMOUNT OF PATULIN IN APPLE AND APPLE PRODUCTS
Çetin KADAKAL, Sebahattin NAS
Sayfalar 87 - 96
Patulin bazı Penicillium, Aspergillus ve Byssochlamys türleri tarafından üretilen metabolittir. Doğada çeşitli ürünlerde ve bu arada elma ve elma ürünlerinde de yaygın olarak bulunur. Patulin, insan sağlığı üzerine olan olumsuz etkisinden dolayı elma suyu ve çeşitli elma ürünlerinde önemli kalite parametresi olarak kullanılmaya başlanmıştır. Ayrıca patulinin suda çözünme özelliği ve ısıya karşı dirençliliği patuline elma suyu ve konsantresi üretiminde ayrı bir önem kazandırmıştır. Elma suyu ve konsantresine işlenecek elmaların çürük kısımlarının uzaklaştırılması, son ürünü patulin açısından güvenli kılmaktadır. Elma suyu ve konsantresi işleyen fabrikalarda elma suyuna geçen patulinin uzaklaştırılmasında aktif kömür yaygın şekilde kullanılmaktadır. Aktif kömür dışında elma suyuna askorbik asit ve/veya sorbatlar, sülfidril bileşikleri veya çeşitli gıda ingredientlerinin (tarçın yağı, potasyum sorbat vb.) ilavesi ile düşük dozda radyasyon ve modifiye atmosfer uygulaması patulinin azaltımında etkili olmaktadır. Isıl işlem ve depolamanın patulin stabilitesine etkisi üzerinde ise çelişkili sonuçlar mevcuttur.

15. 
KONYA BATISINDA METASEDİMANTER KAYAÇLARDAKİ GRAFİTLEŞMELER
GRAPHITIZATION OF METASEDIMENTARY ROCKS IN THE WESTERN KONYA
Hüseyin KURT, Yaşar EREN
Sayfalar 97 - 100
İnceleme alanındaki Paleozoyik-Mesozoyik yaşlı metasedimanter kayaçlar, metakarbonat, metaçört, metapelit, metakumtaşı ve metakonglomeralardan oluşmaktadır. Bu birimler içinde araseviyeler şeklinde 1cm – 2m kalınlığında ve yanal olarak onlarca metre uzanım sunan grafit bantları gözlenir. Grafitler siyah renkli olup, iyi klivajlanmışlardır ve klivaj düzlemleri yan kayaçlardaki bölgesel klivajlanmaya paraleldir. Bunun yanı sıra, medisedimanter kayaçlar içinde klivaj düzlemlerine paralel olarak yönlenmiş kristal ve pulsu şekilli grafitler de bulunur. Yöredeki metamorfik kayaçlarda gözlenen makaslama ve granülasyon grafit oluşumu için yapısal kontrol oluşturur ve bu olaylar grafitler ile metasedimanterler arasındaki ilişkiyi ortaya koyar. İnceleme alanındaki grafit mineralleşmesi tabakalanma, mikrokırıklar ve granülasyon ile kontrol edilir. Kısaca, sedimanter kayaçlar içindeki karbonlu maddeler, metamorfizma sonucu grafite dönüşmüştür.

16. 
MS.EXCEL 8.0 ORTAMINDA AKTİF ÇAMUR TASARIMI
ACTIVATED SLUDGE DESIGN ON MS.EXCEL 8.0
Köksal SARICAOĞLU, Saadet SARICAOĞLU, Ayşe KULEYİN
Sayfalar 101 - 106
Bu çalışmada çevre mühendisliğinde kullanılan aktif çamur metodunun tasarımı elektronik tablolama programlarından en yaygın olarak kullanılanı olan MS Excel 8.0 ile gerçekleştirilmiştir. Program hesaplamada kullanılacak verilerin girildiği "VERİLER" bölümü, hesaplama sonuçlarının verildiği "SONUÇLAR" bölümü, reaktör boyutlarının belirlendiği "BOYUTLARIN BELİRLENMESİ" bölümü, havalandırıcı hesaplamalarının yapıldığı "HAVALANDIRICI HESAPLAMALARI" ve yapılan hesaplamaların kriterlere göre değerlendirildiği "DEĞERLENDİRMELER" bölümü, olmak üzere beş bölümünden oluşmaktadır. Bu çalışmada her mühendisin kendi meslek dalında kendisine gerekli olabilecek programları hiçbir programlama dili bilmesine gerek olmadan Excel'in kendi fonksiyonlarını kullanarak kolayca yapabilmesinin gösterilmesi amaçlanmıştır.

Pajes