Bu çalýþmada piyasadan toplanan atýk kuru pillerdeki grafitin, seramik plastik çamurunda kullanýlabilirliði araþtýrýlmýþtýr. Bu amaçla kuru pilin içindeki grafit çýkarýlmýþtýr. Elde edilen grafit az miktarda su ile karýþtýrýlmýþ ve plastik çamura katýlarak homojen bir þekilde yoðrulmuþtur. Hazýrlanan plastik çamurdan þekillendirilen parçalar, oda sýcaklýðýnda kurutulmuþ ve 900 oC’de piþirilmiþtir. Elde edilen bisküvilerin kuru ve piþme küçülmesi, mukavemet ve su emme testleri yapýlmýþtýr.

Atomizasyon teknikleri ile üretilen tozlarýn homojen mikroyapý, düþük empürite içeriði ve arzulanan boyut aralýðýnda üretimi gibi sunduðu birçok avantajlar doðrultusunda endüstriyel uygulamalarda kullanýmý söz konusudur. Bu çalýþmada santrifüj atomizasyonu ile üretilmiþ demir ve demir dýþý esaslý bazý alaþým tozlarýnýn katýlaþmasý irdelenmiþ olup tüm tozlarýn mikroyapýsal karakterizasyonu gerçekleþtirilmiþtir

Enerji kalitesi günümüzde hem üreticiyi hem de son tüketiciyi çok ilgilendirir hale gelmiþtir. Kaliteli elektrik enerjisi kýsaca, süreklilik (kesintisiz enerji), sabit frekans ve sabit genliðe sahip sinüzoidal gerilim ile açýklanabilir. Elektrik enerjisinin sinüzoidal formdan uzaklaþmasý harmonik olarak tanýmlanýr. Harmonikler enerji kalitesinde çok önemli bir yer tutarlar. Endüstriyel tesislerde özellikle harmoniklerin ve gerilim düþümlerinin sýkça rastlanmasý, hem tesiste hem de þebekede önemli sorunlara yol açmaktadýr. Bu sorunlar maliyetleri etkilemektedir. Bu çalýþmada bir Taþ kýrma tesisinde güç kalitesi ölçümleri gerçekleþtirilmiþtir. Güç analizörü ile harmonikler ve gerilim düþmeleri ölçülmüþtür. Yapýlan ölçümlerde tesisin güç kalitesi seviyesinin çok kötü olmadýðý görülmüþtür. Bununla beraber tesise, harmonik filtreli kompanzasyon sistemi kurulmasý önerilmektedir.

Bu çalýþmada gerilim kaynaklý þebeke etkileþimli evirici MATLAB/Simulink’de modellenmiþ ve benzetim çalýþmalarý gerçekleþtirilmiþtir. Evirici akým kontrollü olarak tasarlanmýþ ve evirici akýmýný þekillendiren anahtarlama sinyallerinin üretilmesi için bulanýk-PI denetim tekniði kullanýlmýþtýr. Þebeke etkileþimli evirici bünyesinde þebeke frekanslý transformatör ve LC çýkýþ filtresi bulunmaktadýr. Þebeke frekanslý transformatör, þebeke ile yenilenebilir enerji kaynaðý arasýnda elektriksel izolasyonun saðlanmasýnda kullanýlmýþ ve LC filtre ile de akým dalga þeklindeki PWM anahtarlamadan kaynaklanan yüksek frekanslý bileþenler süzülmüþ, çýkýþ akým THD’si azaltýlmýþtýr. MATLAB/Simulink benzetim çalýþmalarýndan elde edilen sonuçlar evirici çýkýþ akýmýnýn sinüsoidal dalga þeklinde ve þebeke gerilimi ile ayný faz frekansta olduðu, akým harmoniklerinin de uluslararasý standartlarda belirtilen sýnýrlar dâhilinde olduðu görülmüþtür(<5%).

Bu çalýþmada, karbon-cam elyaf/epoksi (hibrit) kompozitlerin sýcaklýk ve artan darbe enerjisi altýndaki darbe davranýþlarý incelenmiþtir. Bununla ilgili olarak iki tip tabaka dizilim açýsýna sahip, 8 tabakalý hibrit kompozit numunelere -20, 0, 20 ve 40 oC sýcaklýklarýnda, numunelerde delinme meydana gelene kadar darbe enerjisi uygulanmýþtýr. Hibrit kompozitlerin saplanma ve delinme sýnýr deðerlerinin belirlenmesinde, darbe enerjisi ve absorbe edilen enerji arasýndaki iliþkiyi göstermede kullanýlan enerji profili diyagramý kullanýlmýþtýr. Bunun yaný sýra, maksimum temas kuvveti (Fmax), toplam çökme (d) ve maksimum temas süresi (t) gibi önemli darbe karakteristiklerinin sýcaklýk geçiþlerindeki deðiþimleri de sunulmuþtur. Sonuç olarak, cam ve karbon fiberlerin -20 oC’de, diðer sýcaklýklara göre daha çok gevrekleþtiði görülmüþtür. Buna göre her iki tip hibrit kompozit için -20 oC’de meydana gelen delinme sýnýrý diðer sýcaklýklara göre en yüksek deðerde bulunmuþtur.

Alüminyum döküm alaþýmlarý, yüksek mukavemet, yüksek korozyon dayanýmý, yüksek termal iletkenlik ve düþük yoðunluk gibi üstün özelliklerinden dolayý baþta otomotiv olmak üzere birçok endüstriyel alanlarda yaygýnca kullanýlmaktadýr. Ancak geliþen teknolojiyle birlikte alüminyum dökümlerinin kalitesinin artýrýlmasýna ihtiyaç duyulmaktadýr. Alüminyum dökümlerinin kalitesinin artýrýlmasýna yönelik yeni proses arayýþlarý, son yýllarda yarý katý þekillendirme tekniði gibi üstün mukavemet özellikleri ve düþük maliyet ile ön plana çýkan yeni proseslerin araþtýrýlmasýna yol açmýþtýr. Yarý katý þekillendirme prosesi, çoðunlukla yüksek miktarda Al-Si ötektik fazý içerdikleri için çok iyi akýþkanlýk ve dökülebilirliðe sahip olan A356 gibi döküm alaþýmlarýna uygulanýr. Bu proseste primer alfa fazýnýn morfolojisi ve tiksotropik özellikteki malzeme üretimi önemli rol oynamaktadýr. Tiksotropik özelliðe sahip malzeme üretmek yani katýlaþma sýrasýnda dentritik yapýnýn bozulmasýný saðlamak için birçok yöntem vardýr ve bu yöntemler arasýnda en etkilisi elektromanyetik karýþtýrma tekniðidir. Yapýlan bu çalýþmada hazýrlanan deneysel amaçlý elektromanyetik karýþtýrma düzeneðiyle A356 döküm alaþýmýna katýlaþma esnasýnda uygulanan farklý þiddetlerdeki karýþtýrmanýn mikroyapý ve mekanik özelliklerine etkilerinin araþtýrýlmasý amaçlanmýþtýr. Uygulanan elektromanyetik karýþtýrmayla dentrit kollarýnýn kýrýlmasý ve bu prosesin malzeme özelliklerine etkileri incelenmiþtir.

Eleman baðýmsýz Galerkin yöntemi çeþitli mühendislik sistemlerine uygulanan sayýsal çözümleme yöntemlerinden birisidir. Bu çalýþmada, bu amaçla lineer elastik, dolu kesitli çubuklar seçilip, deðiþik yük þartlarý iki örnek üzerinde incelenmiþtir. Problem olarak, f(x)=x ve f(x)=0 [ f(l)=1] eksenel yüklerine maruz býrakýlan ankastre çubuklar, bir boyutlu lineer elastik olarak incelenmiþtir. Þekil fonksiyonu olarak hareketli en küçük kareler yaklaþýmý kullanýlmýþtýr. Þekil fonksiyonlarý bir ve iki boyutlu çözüm bölgelerine uygulanýp grafik olarak verilmiþtir. Bu çalýþmada yaklaþýk çözüm için araþtýrmacýlar tarafýndan kullanýlýp önerilen eleman baðýmsýz Galerkin yöntemi yardýmýyla hesaplanan yer deðiþtirme deðerleri, analitik çözümle karþýlaþtýrýlmýþtýr. Sonuç olarak eleman baðýmsýz Galerkin metodunun bu tür problemlerin çözümünde etkili ve güvenilir bir yöntem olduðu belirlenmiþtir.

PVA (polivinilalkol) polimerlerinden farklý konsantrasyon ve vizkozitelerde çözeltiler hazýrlanarak elektro çekim yöntemiyle nanolif üretimi gerçekleþtirildi. Nanoliflerin SEM mikroskopu ile görüntüleri alýnarak morfolojileri üzerinde vizkozite, yüksek voltaj deðeri, pipet ucu ile toplama yüzeyi arasýndaki mesafenin etkileri araþtýrýldý. Sonuçlar artan vizkozite, azalan pipet ucu ile toplayýcý arasýndaki mesafenin lif çaplarýný arttýrdýðý, artan voltaj deðeri ve azalan pipet ucu arasýndaki mesafenin lif çap deðiþkenliðini arttýrdýðýný göstermektedir. Pipet ucu ile toplayýcý arasýndaki mesafe azaldýkça çözücünün uçmasý için gerekli süre azaldýðýndan lifler toplayýcý üzerine kurumadan düþmekte ve henüz ivmelenmesi tamamlanmadýðýndan daha ince liflere ayrýlmasý engellenmektedir. Yapýlan ölçümler sonucunda en ince lif çapý 85 nm ve en kalýn lif çapý 453 nm olarak bulunmuþtur. AFM görüntüleri liflerin dairesel kesite sahip olduðunu göstermektedir.

Ezme iþlemi, sertlikte artýþ ve optimum yüzey pürüzlülüðü gibi ek avantajlar saðladýðý için yüzey bitirme iþlemi olarak her geçen gün artarak kullanýlmakta ve makine parçalarýnýn performanslarýnda artan talepleri karþýlamada popüler hale gelmektedir. Metal ve alaþýmlarýnýn delik iþleme yöntemleri olan; matkapla delme, tornada delik iþleme, raybalama, delik taþlama, honlama ve ezme yöntemleri Ýle iþlenmeleri sonucunda istenen özelliklerde dairesel yüzeyler elde etmek oldukça güçtür. Bu çalýþmada, ezme ve diðer yöntemler ile elde edilen yüzey karakteristiklerinin deðerlendirilmesi yapýlmýþtýr. Delik iç yüzeylerinin dairesellikleri Al 6061 alüminyum alaþýmý malzemeden hazýrlanmýþ olan numuneler üzerinde incelenmiþ ve yöntemler karþýlaþtýrýlmýþtýr. Deneysel sonuçlar; delik daireselliðinin önemsendiði iþlemlerde ezme yönteminin tercih edilmesi gerektiðini göstermektedir. Ayrýca elde edilen yüzey sertlikleri karþýlaþtýrýldýðýnda Al 6061 alüminyum alaþýmý malzeme için ezme yönteminin üstünlüðü ortaya çýkmýþtýr.

Sayýsal tabanlý yapýsal topoloji optimizasyonu problemlerinin üstesinden gelmek için 1993 yýlýnda Xie ve Steven tarafýndan evrimsel yapý optimizasyonu (ESO) yöntemi geliþtirilmiþtir. Yöntem, esasýnda basit bir temel üzerine oturtulmuþ olmasýna raðmen günümüze dek birçok araþtýrmacý tarafýndan katký sunulmuþtur. Zaman zaman sezgisel olarak tanýmlansa da düþük tasarým deðerlerine (gerilme, þekil deðiþtirme enerjisi, v.s.) sahip elemanlarýn tasarým alanýndan kaldýrýlmasý ile çalýþan ve nispeten tam gerilmeli duruma sahip þekil ve topolojileri hedefleyen bir algoritmaya sahiptir. Bu iþlem, uygun bir tasarým elde edilene dek tekrarlý olarak gerçekleþtirilmekte ve iþlem sonucunda ulaþýlan nihai tasarýmýn uygulanabilirliðini deðerlendirerek gerçekleþtirilmektedir. Bu çalýþma ile evrimsel yapý optimizasyonu, genel bir bakýþ açýsý ile incelenmekte ve söz konusu yöntemin bugüne dek geliþimi ortaya konmaktadýr. Ayrýca söz konusu yöntemin baþarýsýný göstermek için literatürde yer alan iki örnek çalýþma da sunulmaktadýr.

Bu çalýþmada çok katmanlý ileri besleneli bir sinir aðýnýn tüm katmanlarýndaki üyelik fonksiyonlarý genetik algoritma kullanarak belirlenmiþtir. Bir sinir aðýnýn etkinliðini gösteren temel ölçüt ayný sayýda düðüm ve baðlantý aðýrlýðý ile istenen sonuca daha iyi yaklaþabilmektir. Bu performansý belirleyen en önemli parametrelerden birisi uygun etkinlik fonksiyonlarýnýn seçilmesidir. Klasik sinir aðý tasarýmýnda genellikle bilinen etkinlik fonksiyonlarýndan birisi seçilerek að tasarýmý gerçekleþtirilmektedir. Bu çalýþmada etkinlik fonksiyonlarý için bir tablo oluþturulmuþ ve her bir düðüm için en uygun etkinlik fonksiyonu genetik algoritma ile bu tablodan seçilmiþtir. Klasik sabit yapýlý bir sinir aðý ile önerilen genetik tabanlý sinir aðýnýn performansýnýn karþýlaþtýrýlmasý için 2 boyutlu regresyon problem kümesi kullanýlmýþtýr. Test sonuçlarý ortaya konulan yöntemin oldukça yüksek bir yaklaþým kapasitesine sahip olduðunu göstermiþtir.

Kazýklarýn performans düzeyleri genellikle maksimum kazýk baþý deplasmaný ve maksimum eðilme momenti ile ifade edilir. Kazýk performansýndaki belirsizlikler; zemin özelliklerindeki bölgesel deðiþiklikler, yetersiz zemin etüd çalýþmalarý, zemin parametrelerinin belirlenmesinde farklý deney yöntemlerinden oluþabilecek hatalar ve sinirli hesap modelleri gibi etkenlerden kaynaklanabilmektedir. Bu belirsizlikler, uygulamacý mühendislerin yanal yüklü kazýk dizayný için kullanacaklarý uygun yöntemi seçebilmesini zorlaþtýrmaktadýr. Bu çalýþmada, suya doygun homojen aþýrý konsolide yerel bir kil zemindeki serbest baþlý kazýklarýn yanal yükler altýnda maksimum kazýk baþý deplasmaný ve maksimum eðilme momenti deðerlerini belirlemek için yapýlmýþ olan konvansiyonel, sayýsal ve iki ve üç boyutlu sonlu elemanlar analizleri gerçekleþtirilmiþtir. Yerel kil zeminin plastisite indisi ve aþýrý konsolidasyon oraný deðerleri sýrasý ile 35 ve 6.1 dir. Tepki yüzeyi yöntemi ile limit durum fonksiyonlarý geliþtirilirken, servis yükleri altýnda kazýðýn üç boyutlu davranýþýný daha iyi yansýtan üç boyutlu sonlu elemanlar analizi ile kazýk rijitliði dikkate alýnarak belirlenen maksimum moment deðerleri kullanýlmýþtýr.

Bu çalýþmada, teknik ve mesleki eðitim veren fakülteler, yüksekokullar, endüstri meslek liseleri, çýraklýk ve yaygýn eðitim merkezleri, meslek kursu veren belediyeler ve özel eðitim merkezleri vb. kurumlardaki görüntü sistemleri, televizyon tekniði, televizyon teknik servisliði gibi televizyon sisteminin ve televizyon arýza-onarým-bakým konularýnýn iþlendiði derslerde, derslerin pratik uygulama kýsmýnda kullanýlmak üzere bir televizyon deney seti tasarlanmýþ ve gerçekleþtirilmiþtir. Bu deney seti ile öðrenciler/ kursiyerler derste edindiði teorik bilgiler ýþýðýnda televizyon sistemlerini daha iyi kavrayabilecek, televizyon arýzalarýný bulma becerisini uygulamalý olarak geliþtirebilecektir. Deney setine ek olarak televizyon ile baðlantýlý bir ölçüm panosu da gerçekleþtirilmiþtir. Böylece televizyon üzerinde istenen ölçümler rahatça yapýlabilmektedir. Geliþtirilen deney setinde, kullanýcýnýn birden fazla hatayý ayný anda gerçekleþtirerek hata bulma adýmlarýný geliþtirmesi mümkündür.

Bu çalýþmada pirit mineralinin azot atmosferinde ýsýl bozunmasý üzerine su buharýnýn etkisi yatay bir boru fýrýn içinde incelendi. Deneysel parametreler olarak sýcaklýk, zaman ve su buharý konsantrasyonu kullanýldý. Azot/su buharý ortamýnda elde edilen verilere göre, piritin bozunmasý üzerine su buharýnýn bozunma hýzýný arttýrdýðý gözlemlendi. Bozunma reaksiyonunun, “büzülen çekirdek modeli” ile iyi uyum saðladýðý ve farklý hýz kontrol basamaklý iki bölgeye ayrýldýðý belirlendi. Hýz kontrol basamaklarý, düþük dönüþümlerde akýþkan filminden ýsý transfer kontrollü, yüksek dönüþümlerde ise kül filminden difüzyon kontrollü olduðu tespit edildi. Bu gaz ve kül filmi mekanizmalarýnýn aktivasyon enerjileri sýrasý ile 77 ve 81 kJ/mol-1 olarak bulundu.

En etkili üretim proseslerinden biri olan haddelemeyi gerçekleþtirmek için kullanýlacak malzemelerin seçimi ve bu malzemelerin merdanenin özelliklerine etkisi önemli bir parametredir. Ayný zamanda uygun malzeme ile çeþitli üretim metotlarýnýn kullanýlmasý da bu özellikler üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. Hangi uygulamalarda ne çeþit bileþimde merdane malzemesine ihtiyaç bulunduðunu anlamak için, haddeleme koþullarý ile merdane malzemesi bileþimlerinin ve özelliklerinin bilinmesi gerekmektedir. Bu çalýþmada klasik malzemelerden, son zamanalarda geliþtirilen malzemelere kadar olan geliþmenin deðerlendirilmesi sunulmuþ ve bi-metal merdane üretim teknolojileri irdelenmiþtir. Ayrýca deneysel olarak dökümü gerçekleþtirilen perlitik ve martenzitik merdane mikroyapýlarý incelenmiþtir. Elde edilen sonuçlar ile mikroyapý oluþumlarýnýn merdaneden beklenen özellikler üzerine etkileri analiz edilmiþtir.

Bu çalýþmada; alevle toz püskürtme yöntemi kullanýlarak 10Al-Cu alaþýmý (RotoTec® 19850) ve 15Cr7Fe-Ni alaþým (RotoTec® 19985) tozlarý ile kaplanan Al5754 (Etial 53) alüminyum alaþýmýnýn aþýnma davranýþlarý incelenmiþtir. Ana malzeme ve kaplama malzemeleri arasýnda termal genleþmeleri önlemek için Ni-Al RotoTec® 51000 esaslý ara baðlayýcý malzeme olarak kullanýlmýþtýr. Aþýnma testleri pim-on-disk sisteminde gerçekleþtirilmiþtir. Karþý aþýndýrýcý olarak 800 gridlik SiC zýmpara kullanýlmýþtýr. Kaplamalarýn aþýnma testleri oda sýcaklýðýnda, 0.35 ve 0.70MPa basýnç altýnda ve 1.0m/s kayma hýzýnda yapýlmýþtýr. Kaplama numunelerini karakterize etmek için optik mikroskop incelemeleri yapýlmýþtýr. Deneyler sonucunda her iki kaplama malzemesinin de aþýnma davranýþýný geliþtirdiði belirlenmiþtir.

Doðu Karadeniz Bölgesinin en büyük çimento hammadde ocaðý olan Taþönü Kireçtaþý Ocaðýnda (Araklý-Trabzon) 2005-2006 tarihleri arasýnda üç ayrý düzlemsel yenilme geliþmiþtir. Deðiþik fasiyeslerdeki kireçtaþlarýndan oluþan Kireçhane formasyonunda açýlmýþ olan ocakta geliþen bu heyelanlar sonucunda malzeme alýmý büyük miktarda azalmýþtýr. Heyelanlarýn kayma düzlemleri kalýnlýðý 15-110 cm arasýnda deðiþen killi seviyelerdir. Bu nedenle söz konusu killerin jeomekanik ve jeofizik özellikleri incelenmiþtir. Killi seviyelerden alýnan örnekler yüksek plastisiteli kil (CH) grubuna girmektedir. Bu örneklerdeki kil minerallerinin yaklaþýk % 85-90’ý montmorillonit ve % 10-15’i ise illitdir. Bu alandaki kil çeþitliliðini ortaya koymada yararlanýlan hacim manyetik süseptibilite ölçüleri 129-163x10-6 cgs aralýðýnda deðiþmektedir. Bu deðerler kil içindeki aðýr metal kirlilik oranlarý ile irdelenmiþ ve özellikle demir oksit (% 3.6-6.8) oranlarýnýn deðiþimine baðlý olduðu sonucuna varýlmýþtýr. Bu çalýþmada, killi seviyeler ve dolgu malzemesi için elde edilen indeks ve makaslama dayaným deðerleri ocaktaki açýlacak kazý þevlerinin duraylýlýðýnýn araþtýrýlmasýnda kullanýlabilir.